Bewustwording kan problematische bedrijfsbeëindiging voorkomen.Iedere ondernemer, die een bedrijf start, zal zijn bedrijf op een dag moeten stoppen. Dit kan, afhankelijk van de omstandigheden, een strategisch genomen of een gedwongen beslissing zijn. Een goede planning voor bedrijfsbeëindiging kan het proces in financieel opzicht en belangrijker nog, in sociaal en emotioneel opzicht in goede banen leiden. Bewustwording rondom bedrijfsbeëindiging is belangrijk om een problematisch einde te voorkomen. Dat staat in het rapport 'Bedrijfsbeëindiging in de land-en tuinbouw' dat door het LEI is opgesteld in opdracht van het Nederlandse ministerie van Landbouw, Natuur en Visserij.In dit onderzoek zijn antwoorden gegeven op een aantal, door het ministerie van LNV gestelde, vragen, die betrekking hebben op de werking van huidige instrumenten en verbetering van het proces van voortijdige bedrijfsbeëindiging. Voortijdige bedrijfsbeëindiging is in deze studie gedefinieerd als beëindiging van het bedrijf door een ondernemer, die vanwege onvoldoende perspectief wordt gedwongen te stoppen en nog aanvullend inkomen wil of moet verwerven. Gesprekken over problematiek te laat gestart Circa 85% van de ondernemers in de land-en tuinbouw koerst bewust richting bedrijfsbeëindiging. Deze ondernemers zijn zelf in staat keuzes te maken uit het aanbod van diensten van accountants-, adviesorganisaties en banken. De overige ondernemers hebben er moeite mee om te accepteren dat ze moeten stoppen. (nvdr: In Nederland is bedrijfsbeëiniging beter aanvaard dan in Vlaanderen: vzw Boeren op en Kruispunt gaat ervan uit dat stopzetting in Vlaanderen tot nog toe stukken moeilijker bespreekbaar is en dat ook minder bedrijfsleiders hiermee bewust bezig is). Het probleem van deze groep ondernemers, die er moeite mee hebben om te accepteren dat ze moeten stoppen, is dat er te laat wordt gestart met gesprekken over de ontstane problematiek waardoor er weinig mogelijkheden meer zijn om het bedrijf te redden of tot een goed beëindigingplan te komen. Een veel voorkomende remmende factor voor de bewustwording is de sociale omgeving. Vaak wordt de schuld in de persoonlijke sfeer van de ondernemer gelegd (maar deze tendens neemt wel af). (nvdr: Voortijdige bedrijfsbeëindiging wordt in de meeste gevallen veroorzaakt door factoren waar de boer of tuinder niets kan aan doen: de grondstoffencrisis, de energiecrisis of in het verleden de dioxinecrisis dwingen heel wat gezonde bedrijven om een (al dan niet volledige) bedrijfsbeëindiging te overwegen Mogelijkheden tot verbetering van bewustwording De bewustwording van de perspectieven van het bedrijf is in het algemeen tijdig en voldoende, doch voor de circa 15% van de betrokkenen waar dit niet het geval is kan deze verbeterd worden door een goede ondersteuning en communicatie. Hierbij is het van belang dat niet alleen aandacht wordt geschonken aan het bewustwordingsproces van de ondernemer zelf maar dat ook zijn directe omgeving wordt betrokken in dit proces. (nvdr: vzw Boeren op en Kruispunt gaf sinds de oprichting in januari 2007 al tientallen vergaderingen, waar we naast de hefbomen tot voorkoming van problemen, ook altijd stilstaan met de situaties, waar een bedrijfsbeëindiging moet overwogen worden.) Periodieke evaluatie De ervaring leert dat het thema beëindiging weinig aantrekkingskracht heeft. Om de bewustwording te verbeteren is het belangrijk dat wordt aangesloten bij activiteiten, die gericht zijn op thema's over de toekomst van het bedrijf in zijn algemeenheid. Alle ondernemers (dus niet enkel de ondernemers. die voor de beslissing rondom bedrijfsbeëindiging staan) dienen regelmatig stil te staan bij de ontwikkeling van zichzelf, het bedrijf en het gezin. Goede coaching is belangrijk om dit goed te doen. Diverse partijen, zoals banken, adviseurs en belangenbehartigers kunnen bij deze taak een faciliterende rol op zich nemen. Heroriëntering Als voortijdige bedrijfsbeëindiging in beeld komt is een heroriënteringtraject behulpzaam. In deze fase is het delen van ervaringen met collega's en feedback van deskundige ondersteuners van belang. Een vertrouwensband met onder steunende instanties is hierbij belangrijk. Een belemmerende factor vormt de continuïteit van de ondersteuning in deze heroriënteringfase. Het opbouwen van een vertrouwensband met een deskundige kost tijd. Doordat mensen sneller van baan wisselen dan vroeger kan dit in het gedrang komen. Communicatie rond bedrijfsbeëindiging Er bestaat een duidelijke behoefte aan kort en bondig geformuleerde communicatieboodschappen met een helder overzicht van contactpersonen en contactgegevens van ondersteunende instanties. Voorbeelden van goede media zijn huis-aan-huisbladen, vakbladen en websites. Communicatie via meerdere media accentueert de boodschap. Hoe vaker het onderwerp bedrijfsbeëindiging aandacht krijgt, hoe lager de drempel wordt om zelf actie te ondernemen. In de communicatieboodschappen zou, en niet in de laatste plaats, ook aandacht besteed moeten worden aan het proces van heroriëntatie (en eventueel herintreding). Doelgroep van deze communicatie is niet alleen de groep ondernemers maar zeker ook personen uit hun naaste omgeving (partners, vrienden en familie). Zie voor meer informatie het rapport Bedrijfsbeëindiging in de land- en tuinbouw - Op een kruispunt en dan? op de site van het LEI. bron: LEI - Wageningen UR, 22/07/08 Copyright ©2008 AgriHolland B.V. Print deze pagina |